De Kleine Parade

Rotte appels voor het vette varken van Utrecht
De Volkskrant 
auteur: Charlotte Huisman
21/03/08

Rob van Scheers is een meester in het beschrijven van onverwachte verbanden tussen personen en gebeurtenissen. Dat liet deze cultuurreporter al eerder zien met De grote parade (2005); een ton met smakelijke verhalen die gezamenlijk ‘de verborgen geschiedenis van de twintigste eeuw’ vormen....

En nu is daar De Kleine Parade – De verborgen geschiedenis van Utrecht, geschreven volgens hetzelfde procedé. Met aanstekelijk plezier schrijft hij over zijn geboortestad met haar eeuwige minderwaardigheidscomplex. Daaraan schijnt zij al te lijden sinds het dichtslibben van de Oude Rijn, waardoor Utrecht haar dominante positie verloor.

De Staten van Holland wreven zout in de wonde door Utrecht vanaf 1441 te dwingen jaarlijks een vet varken te schenken. Deze ‘Utrechtse beer’ werd dan op het Binnenhof tentoongesteld zodat de Hagenaars er rotte appels naar konden gooien.

Het boek zit boordevol dergelijke details en speelse pararellen, die ook degenen die niets met de stad hebben zullen vermaken. Scheers ziet een ‘verborgen continuïteit’ tussen de sloop van Kasteel Vredenburg in 1577 onder aanvoering van Trijn van Leemput (‘de eerste hooligan’) en de voor de stad traumatische sloop van een deel van de binnenstad voor de bouw van Hoog Catharijne in de jaren zeventig: ‘Het slopen zit de Utrechters in het bloed.’ En wat te denken van de enige Nederlandse paus, de verguisde Adrianus VI (oftewel Adriaan van Utrecht), die in 1522 het onzalige plan opvatte de Sixtijnse kapel te witten, omdat hij die schildering van Michelangelo wel erg protserig vond?

Moeiteloos schakelt Van Scheers tussen heden en verleden, en lepelt lustig anekdotes op over NSB-leider Mussert, seriemoordenaar Hans van Zon, Urban Dance Squad en Anton Geesink (wie kent zijn glansrol in de Italiaanse cinema niet?). Het mooiste sterke verhaal is misschien wel dat over Prince, die op 23 december 1998 in poppodium Tivoli de aanslagen van 11 september zou hebben voorspeld.

Op 23 maart is in Utrecht een Culturele Zondag aan Van Scheers’ boek gewijd, waarbij op tal van locaties in de stad ‘verborgen geschiedenissen’ worden geopenbaard.

(**** uit vijf)