De Grote Parade

Historisch Nieuwsblad

nr 9/2005
auteur: Frans Smits

Dit is een bijzonder goed geschreven, maar ook een hoogst curieus boek. Scheers vertelt een prachtige cultuurgeschiedenis van de twintigste eeuw aan de hand van wat de Spaanse filmer Luis Buñuel 'verborgen continuïteit' noemde. Scheers verhaal vangt aan bij Vincent van Gogh. De schilder Francis Bacon had iets met het brievenboek van Van Gogh. Dat nam hij mee toen hij in 1955 de schrijver Paul Bowles in Tanger bezocht. Enzovoort. Onderweg komen we erachter wat Johnny Cash met de dood van Stalin te maken had en wat Elvis Presley aan Muhammad Ali schonk. We ontmoeten Trotski, Joeri Gagarin, Astor Piazzolla, Václav Havel en de man van de atoombom, Robert Oppenheimer, die thuis een schilderij had van Van Gogh.

 

Biblion

auteur: Mr.L.P. Willigenburg

De schrijver van dit boek (cultuurreporter, verbonden aan Elsevier en onder andere werkzaam als gastdocent filmgeschiedenis aan de Universiteit van Utrecht) beschouwt op originele wijze de (cultuur)geschiedenis van de afgelopen eeuw. Onder meer op basis van zijn persoonlijke ervaringen tijdens een recente (halve) wereldreis legt hij verbanden tussen gebeurtenissen en hoofdpersonen uit de internationale politiek, de wetenschap, de schilderkunst, de muziek, de film, de filosofie, de literatuur en de topsport. Het resultaat is een caleidoscopisch panorama dat voortdurend wisselt van plaats en tijd (van Canada tot Japan en van laat negentiende eeuw tot heden) en vele onvermoede en onverwachte verbanden tussen gebeurtenissen en relaties tussen personen blootlegt. Veel Verenigde Staten, veel popmuziek, veel boksen, veel ruimtevaart en verder te veel om op te noemen. Met selectieve bibliografie en uitgebreid namenregister.

 

Politics.be

auteur: Peter Haerens
website: Politics.be

Laat twee toeschouwers eenzelfde stoet of optocht beschrijven, en de kans is reëel, dat je een totaal verschillend relaas hoort. En dat lijkt hoogst normaal als je bedenkt hoeveel details er kunnen voorbij defileren in het bestek van enige uren. Ieders persoonlijke interesse zorgt er voor dat wat de ene toeschouwer frappeert totaal onopgemerkt voor de ander passeert, en vice versa.

Dat is niet anders met de geschiedenis, die we kunnen beschouwen als een ‘stoet van gebeurtenissen’.

In zijn boek De Grote Parade, neemt Rob van Scheers heel bewust een alternatief standpunt en schildert ons een pleiade ‘grote namen’ en hun belevenissen uit de (cultuur)geschiedenis van vorige eeuw in een totaal ander perspectief. Bacon, Van Gogh, Stalin, Elvis Presley, Frida Kahlo, Mohammed Ali, Diego Roivera, Oppenheimer, Wittgenstein en vele anderen passeren de revue. We krijgen vooral hun ‘petites histoires’ te lezen. Hun minder gekende belevenissen schetsen een heel andere meer ineengevlochten geschiedenis dan de min of meer algemeen gekende. Onderlinge vetes, relaties, affaires, wederzijdse bewondering, afschuw, verwondering over het hoe en waarom van mekaars handel en wandel, vormen een rijke, anekdotische bron om de liefhebber van ‘anders dan gewoon’ met verstomming te slaan, niet in het minst omwille van de vaak onvermoede verbanden die er bestonden tussen de hoofdrolspelers en figuranten uit de kunst en cultuurwereld van vorige eeuw.
Om maar een paar merkwaardige reeksen toevallige verbanden te citeren:
Johnny Cash, op dat moment toevallig in dienst van ‘US-army’ in Duitsland, plukt als radio-telegrafist het gecodeerde bericht van Stalins dood uit de lucht. Dit nieuws bereikt enigszins voortijdig de schilder Pablo Picasso, zodat deze laatste een tekening van de overledene in een communistische Franse krant plaatst. Het komt hem op kritiek van beide kanten te staan: désappreciatie van niet-communisten, en hoon vanwege de communisten omdat zijn portret té karikaturaal én te abstract zou zijn…….
Mohammed Ali kreeg een bemoedigende brief van Wittgensteins bejaarde leermeester Bertrand Russel, om hem te steunen toen Ali weigerde in Viëtnam te gaan vechten.

Van dergelijke minder gekende weetjes barst dit boek. Op die wijze geeft het een caleidoscopisch zicht op de vorige eeuw en defileren de min of meer populaire figuren in verscheidene én verrassende kleuren aan ons geestesoog voorbij.
De Grote Parade is echt een dikke aanrader voor wie nog steeds gelooft dat geschiedenis een gortdroge opsomming van feiten en datums is.
Dàt foute beeld berg je probleemloos op na consumptie van Rob Scheers boek.